10 Aogositra 1991 : 25 taona lasa izay

Vono olona nahatsiravina no nitranga teny Atsimondrano ny Sabotsy 10 Aogositra 1991. Raha tsiahivina ny tantara dia nisy ny fitakiana  ny fanovana lalàmpanorenana nananganana ny Repoblika fahatelo tamin’ny taona 1991. Ireo mpanao politika tsy niara-dia tamin’ny Amiraly no nanao izany. Niziriziry anefa Ingahy Ratsiraka, ny fanapahakevitra noraisiny dia ny fanendrena ny filohan’ny fivondronam-pokontanin’Antananarivo Renivohitra tamin’izany Razanamasy Guy Willy ho Praiminisitra nisolo ny jeneraly Ramahatra Victor. Ny Sabotsy 10 Aogositra 1991 no nifanarahan’ny filoha Ratsiraka sy ny Praiminisitra Razanamasy fa hananganana ny governemanta saingy tsy izany no niseho. Ireo  mpitarika avy amin’ny kianjan’ny 13 Mey dia nanambara fa hisy ny diabe miainga avy eny Analakely hipaka any Iavoloha haka ny fahefana any ampelantanan’Ingahy Ratsiraka ka ny Sabotsy 10 Aogositra no fotoana voatondro nanaovana izany. Nisakana izany dia be izany tamin’ny fomba rehetra  ny filohan’ny fivondronanan Razanamasy Guy Willy, nanomboka tamin’ny fifampiresahana tamin’ireo mpitarika teo amin’ny Hery velona Rasalama ny Zoma 09 Aogositra 1991. Ny Sabotsy  mbola nanao sakana sy nifampiraharaha saingy natahotra ny vavan’ireo vahoaka efa nampanantenainy ireo mpitarika ka niroso  hatrany dia niarahanahalala ny zavanitranga fa dia faty olona mikararana no niseho. Tsy nihafihafy fa dia nitifitra tsy nisy indrafo ireo miaramila mpiandry ny Lapa tao Iavoloha. Marihina fa tsy nanaiky ny fikarana eny an-dapa ny antoko MFM, nanambara  i Rakotonirainy Germain tamin’izany f’efa vonona hamono vahoaka i Ratsiraka ka tsy ny MFM mihitsy no hitondra vahoaka ho vonoina. Ireo mpitarika tao amin’ny Hery velona Rasalama tamin’izany dia nanizingizina fa mpamadika ny MFM. Mazava anefa ny tanjon’ireo  mpitarika ilaina ny fisian’ny faty olona hahamora ny fanalana an-dRatsiraka.Tratra ny tanjona ho an’ireo mpitarika satria tezitra ny vahoaka ka nitabataba ny fialan’ny Amiraly, tsy maintsy nirosoana ny fifanarahana ny 31 Oktobra nitondra tamin’ny fihaonambem-pirenena sy ny fitsapankevi-bahoaka nanangana ny Repoblika fahatelo ary ny fifidianana samihafa. Dia io fomba fiady tamin’ny taona 1991 io no naverina tamin’ny 2009 nentina niakatra teny Ambohitsorohitra ireo olona azo ambakaina dia ireo mpitarika ihany no nampitifitra avy eo dia nosoketaina ho mpamono olona ny filoha Ravalomanana ary mbola ireo nitarika  tamin’ny 1991 sy tamin’ny 2009 no mbola hita mitarika ankehitriny kanefa ny vahoaka efa mailo tsy manaiky ny hatao sorona intsony ary mbola misy amin’ireo mpitarika no maniry ny hisian’ny fifanarahana toy ny tamin’ny 31 Oktobra teny amin’ny Panorama Andrainarivo.

Fa mikasika  io zavadoza nitranga tamin’ny 10 Aogositra 1991 io dia nisy isan-taona ny fotoampivavahana fahatsiarovana isaky ny 10 Aogositra hatramin’ny taona 1996, ny taona 1997 niverenan-dRatsiraka teo amin’ny fitondrana dia  nihena isan-taona ny mpamonjy izany satria efa niverina niaraka tamin-dRatsiraka ry Pasitera Andriamanjato Richard sy ny zanany. Taty aoriana dia foana tanteraka tsy nisy intsony ilay fotoam-pivavahana fahatsiarovana na Ingahy Pr Zafy Albert izay lasa filohan’ny Repoblika  noho ny ra latsaka tamin’ny 10 Aogositra 1991 aza efa tsy mieritreritra intsony ny hitory an-dRatsiraka satria nanomboka tamin’ny taona 2002 dia ny filoha Ravalomanana no lasa fahavalo niombonan’ireo mpifanandrina tamin’ny 1991.

25 taona aty aoriana izany hoe : ampahafetray ny 100 taona hadino tanteraka ny zavaniseho, i Ratsiraka mbola mitompo teny fantatra fa tsy nampamono hono izy , ireo izay maty dia matimaty foana , ireo nitondra rahateo tsy mba afaka mitaraina sahala amin’ireo AV7 izay mitaky hatrany ny itohizan’ny roa hetsy ariary isam-bolana tambin’ny nanaovan-dRajoelina azy ireo sorona, raha ny tokony ho izy dia i Rajoelina no tokony handoa vola amin’ireo olona ireo fa tsy ny volambahoaka no  laniana satria tsy mitondra soa ho an’ny vahoaka malagasy tompom-bola ny fanafihan-dapa nampanaovin-dRajoelina tamin’ny 07 Febroary 2009 fa nitondra soa ho azy.Mikasika ny fitsarana ny raharaha 10 Aogositra dia tsy hisy intsony satria efa nifanaraka ny nampamono sy ny mpitarika vahoaka natao sorona , f’izy ireo indray no mpiray tsikombakomba amin-dRajoelina tamin’ny fiampangana ny filoha Ravalomanana ho tompon’andraikitra tamin’ny raharaha 07 Febroary 2009.

25 taona aty aoriana , ampatsiahivina fa nanana andraikitra tamin’ny fanovana ny FFKM tamin’ny 1991 noho izany mbola manana adidy ireo ray amandrenimpiangonana na dia tsy mpitantana intsony aza ireo tamin’ny 1991 fa ireo mpitantana ankehitriny sy izay ho voafidy eo  tokony hijoro amin’ny fametrahana ny fihaonambempirenena tena izy, izay miainga amin’ny fikarohana ny ten amarina na ny tamin’ny 1991 sy ny tamin’ny 2009.Tsy misy ray amandreny azo antoka noho ireo  ray amandrenimpiangonana avy eo amin’ny FFKM izay antenaina fa hanohy ny dingana efa natomboky ny teo aloha ary hifarana amin’ny fifidianana madio sy tsy mitanila ary malalaka ny fahazoan’ny rehetra mirotsaka ho tsapain’ny vahaoaka.